Metamorfoza prawie 100 letniej chaty. Kaszubski minimalizm

Projekt zakładał przebudowę i rozbudowę dwóch budynków dawnej zagrody wiejskiej, położonej w centralnej części niewielkiej kaszubskiej wsi, w bliskim sąsiedztwie Bałtyku. Założenie obejmuje adaptację ponad stuletniego domu oraz przylegającej do niego stodoły na całoroczne obiekty wakacyjne.

Dom przebudowano na dwa niezależne apartamenty letniskowe, natomiast stodoła — w kolejnej fazie realizacji — stanie się przestronnym domem wakacyjnym. Główne założenie projektowe opierało się na szacunku dla lokalnego kontekstu kulturowego, historycznego charakteru zabudowy oraz zachowaniu pierwotnego układu zagrody.

Bryły budynków zachowały swoją oryginalną formę i detal od strony drogi — ich rzeźba i rytm okien nawiązują do historycznego charakteru miejsca. Współczesne ingerencje i przeszklone otwarcia zlokalizowano od strony wewnętrznego dziedzińca, dawnego gospodarczego podwórka. Elewacja domu odzyskała kamienną podmurówkę i jasny, lekko zatarty tynk, natomiast stodoła — charakterystyczną dla regionu kompozycję drewna i cegły.

Zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania, obie bryły przykryto dwuspadowymi dachami z ceglastą dachówką — materiałem charakterystycznym dla północnych Kaszub. Dach pozbawiono współczesnych naleciałości, takich jak świetliki czy okna połaciowe, przywracając jego pierwotną prostotę i ciągłość materiału. Subtelne, nowoczesne przeszklone wstawki — jak trójkątny szczyt domu — ukryto za drewnianymi lamelami, przywodzącymi na myśl tradycyjne szczyty wiejskich domów i budynków inwentarskich.

Zastosowane podejście — cofnięcie nowoczesnych elementów na drugi plan — pozwoliło wyeksponować detale, faktury i formy historyczne. Tę samą zasadę wprowadzono we wnętrzach, gdzie dominuje paleta naturalnych materiałów: surowe drewno, gliniany tynk, jasna cegła, len, miedź.

Dom mieści dwa niezależne, dwupoziomowe apartamenty, otwierające się dużymi przeszkleniami na wewnętrzny dziedziniec. Apartament A składa się z przestrzeni dziennej z kuchnią i jadalnią oraz trzech sypialni i dwóch łazienek. Apartament B oferuje dwie sypialnie, dwie łazienki i otwartą strefę dzienną. Oba wnętrza spajają ażurowe, drewniane klatki schodowe, a przeszklone szczyty zapewniają kontakt z otoczeniem i wprowadzają dodatkowe światło. Połączenie historycznych okien z dużymi współczesnymi przeszkleniami i lamelami tworzy grę światłocieni podkreślającą strukturę materiałów.

Mimo obecności nowoczesnych rozwiązań, we wnętrzach dominuje rustykalny spokój. Uwagę przyciągają pojedyncze akcenty: szafy, stoliki z litego drewna, wiklinowe i sitowinowe dodatki — wszystko utrzymane w duchu powściągliwego, kaszubskiego minimalizmu. Powstała przestrzeń łączy komfort współczesnego domu z autentycznością wiejskiego dziedzictwa.

To realizacja, w której duch miejsca spotyka się z nowoczesną wrażliwością — a introwertyczny minimalizm staje się nie tyle stylem, co sposobem słuchania kontekstu. Przebudowana zagroda pokazuje, że współczesna architektura może mówić szeptem — cicho, lokalnie, ale z pełną świadomością formy, światła i znaczeń.

Projekt: 2021;

Status: zrealizowano 2025;

Powierzchnia całkowita: ok 210 (dom) + 250 (stodoła) m2;

Lokalizacja: Północne Kaszuby, Dymnica, Polska;

Projekt architektoniczny: architekt Andrzej Niegrzybowski;

Projekt zieleni: Marta Góra;

Fotografie: Magdalena Łojewska, Andrzej Niegrzybowski.