Budowa zbiornika retencyjnego na Łacinie w Poznaniu

Budowa zbiornika retencyjnego na wody opadowe oraz roztopowe, pomiędzy ulicami Niemena i Sobczaka w Poznaniu.

Jeszcze do niedawna obiekty typu zbiornik retencyjny kojarzyły się przede wszystkim z infrastrukturą techniczną – niezbędną, lecz możliwie dyskretną. Miały działać skutecznie, ale pozostawać poza codziennym doświadczeniem mieszkańców. Współczesne podejście do projektowania systemów odwodnienia miast coraz wyraźniej pokazuje jednak, że retencja przestaje być wyłącznie „zapleczem technicznym” urbanizacji. Coraz częściej staje się jednym z elementów, które realnie kształtują jakość życia w mieście.

Nowoczesny zbiornik retencyjny nie jest już tylko urządzeniem hydrotechnicznym. To fragment przestrzeni publicznej, który wpływa na sposób, w jaki mieszkańcy postrzegają swoje otoczenie i z niego korzystają. Oczywiście jego podstawową funkcją pozostaje przejęcie nadmiaru wód opadowych, ograniczenie przeciążeń sieci kanalizacji deszczowej oraz zwiększenie bezpieczeństwa terenów zurbanizowanych podczas intensywnych opadów. Jednak równolegle z funkcją techniczną pojawia się dziś wymiar społeczny, krajobrazowy i środowiskowy. Rzec by się chciało, że zbiornik ma podwójną tożsamość.

Zbiornik Łacina, realizowany wspólnie przez Aquanet oraz Miasto Poznań, powstaje na obszarze o dużej intensywności zabudowy mieszkaniowej. Obsługuje zlewnię o powierzchni około 129 hektarów, a jego pojemność czynna wynosi blisko 1900 m³.

Zaprojektowany układ technologiczny obejmuje urządzenia podczyszczające na dopływie, regulator przepływu na odpływie oraz rozwiązania umożliwiające wtórne wykorzystanie zgromadzonej wody, m.in. do podlewania zieleni. W praktyce oznacza to pełny, świadomie zaprojektowany cykl gospodarowania deszczówką: od jej przejęcia i oczyszczenia, przez retencję, aż po kontrolowane wprowadzenie do systemu lub ponowne wykorzystanie.

Istotą tej inwestycji jest jednak nie tylko jej funkcja hydrauliczna. Równie ważne jest to, co dzieje się wokół zbiornika. Projekt zakłada stworzenie nowej, przyjaznej mieszkańcom przestrzeni rekreacyjnej. Powstaną chodniki i ciągi spacerowe, ławki oraz plac zabaw. W krajobrazie tej części miasta pojawi się także wyraźnie więcej zieleni – nasadzonych zostanie kilkadziesiąt drzew oraz tysiące krzewów i roślin ozdobnych. Zbiornik stanie się zatem nie tylko elementem systemu odwodnienia, lecz także miejscem codziennego kontaktu mieszkańców z naturą.

W ten sposób infrastruktura wodna przestaje być niewidzialna. Zaczyna współtworzyć tkankę miejską, porządkować przestrzeń i nadawać jej nowe znaczenia. Technicznie – zwiększa odporność miasta na skutki zmian klimatu i intensywnych opadów. Społecznie – podnosi jakość życia w dzielnicy, tworząc atrakcyjne miejsca spotkań i rekreacji. To właśnie w takich realizacjach widać wyraźnie, że współczesna retencja nie polega już wyłącznie na magazynowaniu wody. Coraz częściej polega na budowaniu lepszego miasta.

Warto również podkreślić, że dzięki wnioskowi złożonemu przez spółkę Aquanet inwestycja ta uzyskała dofinansowanie z funduszy europejskich w ramach programu FEnIKS. Pokazuje to, że realizacja nowoczesnych systemów gospodarowania wodami opadowymi może być wspierana ze środków zewnętrznych, a samorządy mają realne możliwości sięgania po finansowanie umożliwiające wdrażanie ambitnych, wielofunkcyjnych projektów.